Salutogenese

Het NCVGZ vorige week bracht stof tot nadenken.
Over salutogenese bijvoorbeeld. Het lonkt, het spreekt me aan. Heel kort uitgelegd is salutogenese de omgekeerde benadering van pathogenese. Niet zoeken naar hoe ziekte ontstaat en dat voorkomen, maar zoeken hoe gezondheid ontstaat en dat doen gebeuren. Het ultieme doel van preventie natuurlijk, en ook iets wat in tijden van ziekte doorgaat. Gezondheid is niet ééndimensionaal, als er zich ergens in gezondheid een kreukel voordoet kun je nog altijd veel andere gezondheid bewerkstelligen, versterken.
Een heel positieve, zelfs blije benadering, dus natuurlijk is dat heerlijk om mee bezig te zijn.
Dat positieve, blije, bijna verliefde sprak ook uit de lezing van Maurice Mittelmark, getiteld Resistance resources in the context of health promotion. Met een persoonlijke genegenheid haalde hij keer op keer Aaron Antonovsky aan, en zijn grondleggende werk Health, Stress and Coping.
Ondanks het heel technische en heldere verhaal van Mittelmark, is het salutogene model mij nog niet duidelijk. Ik kan me zo voorstellen dat een fiks deel van gezondheidsbevordering (het zit ‘m al in de naam) reeds gestoeld is op soortgelijke modellen of uitgangspunten. Echter, onze preventie is steeds meer gericht op één risico, één aandoening. Tegelijkertijd is duidelijk dat co-morbiditeit de grootste gezondheidsbedreiging is, en de enkelvoudige benadering daarmee achterhaald is.
Resistance resources zijn bronnen van weerstand. Weerstand tegen stress die het leven continu, alomtegenwoordig, voor ons in petto heeft. Wat maakt dat sommigen ondanks vele stressoren gezondheid bereiken en vasthouden? Dat is een salutogene vraag.

Dit past ook bij de nieuwe definitie van gezondheid, waar Machteld Huber vorig jaar nog een ZonMW parel voor kreeg:
Gezondheid is volgens haar voorstel ” het vermogen van mensen zich aan te passen en een eigen regie te voeren, in het licht van fysieke, emotionele en sociale uitdagingen van het leven”.
Machteld hield de tweede dag van het NCVGZ een lezing, maar ik was er alleen op dag één.
Een eerdere keer dat ik met dit gedachtengoed kennis maakte, was tijdens TEDxMaastricht in 2011, het TEDpraatje van Renger Witkamp.

Toch vind ik het ook spannend om zo’n duidelijk andere weg te volgen. Wat als het na een hele tijd toch niks blijkt te zijn? Niet blijkt te werken? Misschien is dat voor sommigen al lang duidelijk trouwens?

Maar juist radicaal andere benaderingen bieden echte nieuwe kansen.

Of is het stiekem niet veel anders dan beschermende factoren zoeken?
Ik ga op zoek, en kom er op terug.
En ik houd mij aanbevolen voor richtinggevende en verhelderende artikelen.

Advertenties

2 gedachten over “Salutogenese”

Ja, graag!

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s